تشخيص پنجم : در اوزان و آن ، مشتمل است بر سه فصل : فصل اوّل : در اوزان صغار . فصل دوّم : در اوزان كبار . فصل سوم : در تحويل بعضى اوزان به بعض . فصل اوّل : در اوزان صغار پوشيده نماند كه نزد اطبا هر چه كمتر از « رطل » باشد ، معروف به اوزان صغار و ما فوق او موسوم به كبار است و « كيل » كه عبارت از پيمانه باشد از جملهء قسم ثانى است و اختلاف در هر يك از اوزان صغار و كبار به حسب امكنه و ازمنه و مصطلحات ، واقع شده و در اين مقام هر چه به حسب كتب معتبرهء طب و فقه و لغات كه اعتبار داشته اشاره به آن مىشود . بايد دانست كه حبّه و طوج و قيراط و دانگ ، به حسب درهم فضى و مثقال ذهبى مختلف مىباشد ؛ چه اجزاء مذكوره از درهم ، كمتر از اجزاء مثقال است و نزد اهل تجربه ثابت شده كه قدرى از فضه كه در مقدار تساوى با ذهب داشته باشد ، وزن ذهب سه سُبع زياده بر وزن فضه مىباشد و اكثر اساطين اطبا بر آنند كه در زمان قديم و جديد ، قدر درهم مختلف بوده ؛ به خلاف مثقال كه در اختلاف آن قليلى قائلند و اختلاف هر يك در طى تحرير آن مذكور مىگردد . ارزه : كه به فارسى برنج نامند . مراد از او وزنِ دو دانهء خردل برّى است . شعيره : دو ارزه است .